कम्बोडियाली आमनिर्वाचन, विपक्षी निरिह

Norvic Hospital

नोमपेन्ह । कम्बोडियाको आज सम्पन्न निर्वाचनबाट हुन सेनको ३३ वर्षे प्रधानमन्त्रीत्वकाल पुनः थप हुने भएको छ । निरिह र नाम मात्रका विपक्षी दलहरुका कारण हुन सेनको विजय सुनिश्चित भएको हो । उनको विजयसँगै प्रकारान्तरले कम्बोडियो एक–दलीय राज्यमा रुपान्तरित हुनेछ । 

 

हुन सेन सन् १९८५ मा कम्बोडियाको सत्तामा आएका थिए । सत्तामा आएसँगै उनले नागरिक समाज, सञ्चार माध्यम र राजनीतिक विपक्षीहरुको दायरा साँघुरो बनाए । पश्चिमा देशहरुले विश्वसनीय चुनावको आधार समाप्त भएको भन्दै सहयोग बन्द गरेका छन् भने अधिकारवादी संस्थाहरु र विपक्षीहरुले लोकतान्त्रिक प्रक्रियालाई दबाएको आरोप लगाएका छन् । 

 

चुनावमा हुन सेनको सत्तारुढ दल कम्बोडियाली पिपुल्स पार्टी ९सीपीपी० का बिरुद्धमा साना र नामै नसुनिएका १९ वटा दल चुनावी प्रतिस्पर्धामा छन् । मुख्य विपक्षी दल कम्बोडिया नेसनल रेस्क्यू पार्टी (सीएनआरपी) लाई नोभेम्बर २०१७ मा सर्वोच्च अदालतले विघटन गरेपछि हुन सेनलाई चुनावमा चुनौती दिने कुनै बलियो शक्ति देखिएको छैन । 

 

को हुन् हुन सेन ? 

कम्बोडियाली नेता हुन सेनले आफ्नो ३३ वर्षीय शासनकालमा निर्दयी खमेर रुजभन्दा पनि बढी समय शासन गरिसकेका छन् भने राजतन्त्रलाई पाखा लगाए र आफ्ना विपक्षीलाई दबाए । उनले आफूलाई मुलुकको संरक्षक र राजनीतिक दक्षता भएको व्यक्तिका रुपमा स्थापित गर्नुमात्र होइन, आगामी पाँच वर्षका लागि सत्तामा आफूलाई स्थापित गर्नेछन् । 

 

चुनावी मतदानस्थल बाहिर औंलामा दलेको मसी देखाउँदै यी ६५ वर्षीय धुरन्धर नेताले आफ्नो विजयलाई कसैले छेक्न नसक्ने संकेत दिएका छन् । यति लामो समय शासनमा रहेका विश्वकै दुर्लभ नेताको श्रेणीमा उनले आफूलाई उभ्याएका छन् । 

 

हुन सेन कुनै समय कम्बोडियाका अतिवादी माओवादी संगठन खमेर रुजका कार्यकर्ता थिए । खमेर रुजले अमेरिकी समर्थनमा बनेको लोन नोलको सत्तालाई पराजित गर्नुका साथै सन् १९७५ देखि १९७९ को बीचमा कूल जनसंख्याको झण्डै एक तिहाईको हत्या गरेको थियो । 

 

आफूलाई त्यस आन्दोलनबाट चोखो देखाउन उनले बिद्रोह गरे, खमेर रुजको पराजयसँगै मुलुक फर्किए र कम्बोडियालाई थप अराजकताबाट बचाउन भूमिका निर्वाह गरेको देखाए । 

 

यी महत्वाकाँक्षी पूर्व लडाकूलाई ३२ वर्षकै उमेरमा सन् १९८५ मा प्रधानमन्त्रीका रुपमा नियुक्त गरियो । 

 

लोकतान्त्रिक पद्धति अनुसार राष्ट्रसंघको रेखदेखमा सम्पन्न सन् १९९३ को पहिलो चुनावमा हुन सेन पराजित भए । तर सन् १९९७ को रक्तपातपूर्ण सत्ता विद्रोहबाट उनले पुनः सत्ता कब्जा गरे । उनीमाथि सेनासँग घनिष्ट सम्बन्ध स्थापना गरेको, आफन्त र छोराहरुलाई मुख्य सुरक्षा संयन्त्रहरु हस्तान्तरण गरेको आक्षेप लाग्ने गरेको छ । 

 

हालैका वर्षहरुमा चीनले कम्बोडियालाई पूर्वाधार निर्माणमा नगद र सस्तो दरमा ऋण उपलब्ध गराएर हुन सेनलाई राम्रै भरथेग गरेको छ जसका कारण पश्चिमा मुलुकसँग हुन सेनको परनिर्भरता घटेको छ । 

 

सत्तारुढ कम्बोडियाली पिपुल्स पार्टीले सन् १९९८ यता कुनै पराजय व्यहोर्नु परेको छैन । सन् २०१२ मा गठन भएको कम्बोडिया नेसनल रेस्क्यू पार्टी ९सीएनआरपी० ले सन् २०१३ मा ४४ प्रतिशतभन्दा बढी मत प्राप्त गरेको थियो । उनीहरुले सन् २०१७ को स्थानीय चुनावमा पनि यही नतिजा ल्याएका थिए । तर उनीहरुको प्रगतिलाई अदालतको आदेशबाट ध्वस्त पारियो । 

 

पेरिसमा निर्वासित जीवन बिताइरहेका सीएनआरपीका सह संस्थापक नेता साम रेन्सीले खमेर रुजबाट प्रशिक्षित हुन सेनले हिंसा र दण्डहीनताको बलबाट सत्ता कसरी हत्याउन सकिन्छ भन्ने राम्रैसँग बुझेको प्रतिक्रिया दिए । 


Ipay: Payment Gateway of Nepal
Reliable life insurance
Nepal Telecocme

ग्लोबल नेपालीपत्रमा प्रकाशित कुनै समाचारमा तपाईंको गुनासो भए हामीलाई info@nepalipatra.com मा इमेल गर्न सक्नुहुनेछ । साथै तपाई आफ्नो बिजनेश प्रवद्र्धन गर्न चाहनुहुन्छ भनेsales@nepalipatra.com सम्पर्क गर्न सक्नुहुनेछ । हामीसँग तपाईंफेसबुकट्विटरमा पनि जोडिन सक्नुहुन्छ ।

थप समाचार

तिता कुरा बिर्सेर नेतृत्वलाई सहयोग गर्न डा. लोहनीको आग्रह

  • 5 hours ago
तिता कुरा बिर्सेर नेतृत्वलाई सहयोग गर्न डा. लोहनीको आग्रह

काठमाडौँ । राप्रपाका निवर्तमान अध्यक्ष डा. प्रकाश चन्द्र लोहनीले तिता कुरा बिर्सेर नेतृत्वलाई सहयोग गर्न आग्रह गरेका छन्। नवनिर्वाचित पदाधिकारी तथा केन्द्रीय सदस्यहरूको शपथ तथा प्रमाणपत्र वितरण कार्यक

पेक्रेसेले सन् २०२२ को राष्ट्रपतीय निर्वाचनका लागि फ्रान्सको लेस रिपब्लिकन पार्टीको प्रतिनिधित्व गर्ने

  • 5 hours ago
पेक्रेसेले सन् २०२२ को राष्ट्रपतीय निर्वाचनका लागि फ्रान्सको लेस रिपब्लिकन पार्टीको प्रतिनिधित्व गर्ने

एजेन्सी । फ्रान्सको इले–डे–फ्रान्स क्षेत्रका अध्यक्ष भ्यालेरी पेक्रेसेले शनिबार पार्टीको चुनाव जितेर अप्रिल २०२२ मा हुने राष्ट्रपति चुनावमा लेस रिपब्लिकन पार्टीको प्रतिनिधित्व गर्नेछन् ।

सूर्य नेपाल गल्फ सोमबारबाट

  • 5 hours ago
सूर्य नेपाल गल्फ सोमबारबाट

काठमाडौँ । सूर्य नेपाल गल्फ टूर २०२१/२२ प्रतियोगिता भोलि (सोमबार) बाट सुरू हुने भएको छ। आयोजक प्रोफेस्नल गल्फर एसोसिएसनले आइतबार पत्रकार सम्मेलन गर्दै प्रतियोगिता सोमबारबाट सुरू भइ बिहीबार समापन हुने



पर्यटन

सिर्के चरा

सिर्के चरा

कञ्चनपुर । शुक्लाफाँटा राष्ट्रिय निकुञ्जको मध्यवर्ती क्षेत्र कालागौंडीमा देखापरेको कालो सिर्के चरा ।

जीवनशैली

घर र अफिसमा प्रयोग गर्नुहोस् यी फर्निचर, फाइदा हुनेछः वास्तुशास्त्र

घर र अफिसमा प्रयोग गर्नुहोस् यी फर्निचर, फाइदा हुनेछः वास्तुशास्त्र

एजेन्सी । आज वास्तुशास्त्रमा घर र कार्यालयका फर्निचरको प्रयोग बारे जान्नुहोस्। यदि तपाईं घर वा कार्यालयमा काठसँग सम्बन्धित कुनै काम सुरु गर्न चाहनुहुन्छ भने, ध्यान राख्नुहोस् कि काठको कामको लागि सधैं दक्षिण वा पश्चिम दिशाबाट सुरु गर्नुहोस् र उत्तर वा पूर्व दिशामा समाप्त गर्नुहोस्।

विचित्र विश्व

विश्वभर ओमिक्रोनको त्रास, हालसम्म कतिवटा देशमा भेटियो कोरोनाको यो भेरियन्ट ?

विश्वभर ओमिक्रोनको त्रास, हालसम्म कतिवटा देशमा भेटियो कोरोनाको यो भेरियन्ट ?

एजेन्सी । दक्षिण अफ्रिकामा कोरोना भाइरसको नयाँ भेरियन्ट ओमिक्रोन पत्ता लागेदेखि विश्वभर फैलिने क्रम जारी रहेको छ । ओमिक्रोन श्रीलंका, भारत, जापान, मलेसिया, सिंगापुर र दक्षिण कोरिया जस्ता एसियाली राष्ट्रहरू सहित दुई दर्जन भन्दा बढी देशहरूमा फैलिएको छ।