‘स्थानीय तहमा महिला सहभागिता बढाउन आयोग संवेदनशील छ’

Bank Of Kathmandu
Mega Bank
Norvic Hospital

काठमाडौँ । देश निर्वाचनमय भएको छ । वैशाख ३० गते सम्पन्न हुने स्थानीय तह सदस्य निर्वाचन सफल पार्न आयोगको तयारी तीव्ररूपले अघि बढिरहेको छ । निर्वाचनलाई उत्सवकारूपमा लिएर आम नागरिक एवम् मतदाताले आ–आफ्नो तह र तप्काबाट सहयोग गर्नका लागि आयोग आग्रह गर्दछ । संविधानको प्रस्तावनामा बालिग मताधिकार, समानता, मानवअधिकारको विषयलाई प्राथमिकताका साथ राख्नुका साथै समानुपातिक समावेशी व्यवस्था समेत समेटिएको छ । संविधानको धारा ३८ (४) ले राज्यको हरेक निकाय र तह तप्कामा समानुपातिक समावेशी सिद्धान्तको अवलम्बन गर्दै राज्यका हरेक निकायमा ती वर्गको सहभागिताको सुनिश्चितताको गरेको छ ।

 

निर्वाचन आयोग ऐन, २०७३ को दफा ४२ ले पनि लैङ्गिकमैत्री र समावेशी व्यवस्था गरेको छ । सो दफामा लेखिएको छ, ‘आयोगले यस ऐन बमोजिम निर्वाचन सम्बन्धी नीति निर्धारण गर्दा, कार्यक्रम सञ्चालन गर्दा, कर्मचारी खटाउँदा, अनुगमन वा पर्यवेक्षण गर्दा वा गराउँदा लैङ्गिकमैत्री र समावेशी सिद्धान्तलाई अवलम्बन गर्नुपर्नेछ ।’ निर्वाचन आयोगले पनि आफ्नो नीति, नियमावली, हरेक दस्तावेजमा ती वर्गको सहभागिताको सुनिश्चितताका लागि लिपिबद्ध गरेको छ । संविधानले निर्देशित गरेअनुसार ती वर्गको सहभागिता गराउने सम्बन्धमा संविधान र कानुनले तोकेअनुसार सहभागिता सुनिश्चिततामा जोड दिएका छौँ ।

 

संविधान र कानूनमा भएको व्यवस्थाअनुसार महिलाको सहभागिताको सुनिश्चितताका लागि आयोग सदैव कटिबद्ध छ । स्थानीय तहमा कुनै राजनीतिक दलको तर्फबाट दिइने अध्यक्ष/प्रमुख र उपाध्यक्ष/उपप्रमुख पदको उम्मेदवारीमा एक जना महिला हुनुपर्ने र वडा सदस्यमा एक जना महिला सदस्य, एक जना दलित महिला सदस्य निर्वाचित हुने व्यवस्था कानूनमा रहेको हुँदा स्थानीय तहमा ४१ प्रतिशत महिलाको सहभागिता सुनिश्चित भएको छ । नेपालको सन्दर्भमा यो महत्वपूर्ण उपलब्धी हो । आयोगले सीमान्तकृत वर्गहरूको पनि समानुपातिक समावेशी व्यवस्थामा ध्यान दिएको छ । राजनीतिक दलहरूलाई पनि आगामी निर्वाचनमा सोहीअनुसारको सहभागिता सुनिश्चित गराउन ध्यानाकर्षण गराइएको छ । त्यस्तै, लैङ्गिक तथा समावेशी नीति, २०७७ पनि हामीले लागू गरिसकेका छौँ । यसमा गरिएको व्यवस्थाको परिपालना गर्न कार्ययोजना बनाएर कार्यान्वयनको चरणमा छौँ । यसलाई संस्थागत गर्न निर्देशक समिति पनि बनाएका छौँ । मेरै संयोजकत्वमा शक समिति केन्द्रमा रहेको छ ।

 

त्यस्तै, अन्तरनिकाय समन्वय समिति पनि गठन भएको छ । कार्यान्वयन समिति पनि नीतिअनुसार गठन भएको छ । आगामी निर्वाचनका सन्दर्भमा राजनीतिक दलहरूलाई १७ बुँदे निर्देशन पनि आयोगले दिएको छ । जसमा महिलासहित सीमान्तकृत वर्गको सहभागिताको सुनिश्चिततामा ध्यान दिन निर्देशन गरिएको छ । आरक्षणले तोकिएको पद बाहेकमा पनि ती वर्गको सहभागिताको सुनिश्चितता गर्न हामीले अनुरोध गरेका छौँ । सोहीअनुसारको व्यवस्था दलहरूले गर्नुभयो भने ५० प्रतिशत महिलाको सहभागिता सुनिश्चित हुनसक्ने विश्वास लिएका छौँ । महिला सहभागिताको सुनिश्चितताका लागि स्थानीय तह निर्वाचन ऐन २०७३ को दफा १७ (४) को प्रतिबन्धात्मक वाक्यांशमा राजनीतिक दलले एकजना मात्र उम्मेदवारी दिएको अवस्थामा महिलालाई प्राथमिकता दिन आयोगले आह्वान गरेको छ । आयोगले गर्ने हरेक क्रियाकलापहरू संविधान र कानूनको व्यवस्थाअनुसार नै हुन्छ । महिलासहित सीमान्तकृत वर्गको सहभागिताका लागि आयोग संवेदनशील छ र सदैव रहन्छ ।

 

डा. जानकी कुमारी तुलाधर, निर्वाचन आयोगका आयुक्त हुन् 

 


Reliable life insurance
Nepal Telecocme

ग्लोबल नेपालीपत्रमा प्रकाशित कुनै समाचारमा तपाईंको गुनासो भए हामीलाई info@nepalipatra.com मा इमेल गर्न सक्नुहुनेछ । साथै तपाई आफ्नो बिजनेश प्रवद्र्धन गर्न चाहनुहुन्छ भनेsales@nepalipatra.com सम्पर्क गर्न सक्नुहुनेछ । हामीसँग तपाईंफेसबुकट्विटरमा पनि जोडिन सक्नुहुन्छ ।

थप समाचार

नेपालमा थप ४० जनामा कोरोना संक्रमण

  • 11 minutes ago
नेपालमा थप ४० जनामा कोरोना संक्रमण

काठमाडौँ । नेपालमा थप ४० जनामा कोरोना संक्रमण पुष्टि भएको छ । स्वास्थ्य मन्त्रालयले दिएको जानकारी अनुसार तीन हजार १० जनामा गरिएको कोरोना परीक्षणमा ४० जनामा संक्रमण पुष्टि भएको हो । त्यस्तै पछिल्लो एक

अस्ट्रेलिया प्रवेश गर्दा कोभिड–१९ विरूद्धको खोप लगाउने प्रावधानलाई हटाइयो

  • 15 minutes ago
अस्ट्रेलिया प्रवेश गर्दा कोभिड–१९ विरूद्धको खोप लगाउने प्रावधानलाई हटाइयो

सिड्नी । अष्ट्रेलिया सरकारले अन्तर्राष्ट्रिय यात्रुहरूलाई कोभिड–१९ विरूद्धको खोप लगाएको पुष्टि गर्नुपर्ने प्रवाधान अन्त्य गरिएको घोषणा गरेको छ ।

मधेश प्रदेशको असारे विकासको बारेमा छानविन गर्न समिति गठन

  • 25 minutes ago
मधेश प्रदेशको असारे विकासको बारेमा छानविन गर्न समिति गठन

काठमाडौँ। मधेश प्रदेशमा असारे विकासको नाममा अनियमितता भइरहेको आरोप लागेपछि सभामुख सरोज रायले ८ सदस्यी समिति गठन गरेका हुन्। सोमबार बसेको प्रदेशसभा बैठकमा प्रमुख प्रतिपक्ष दल लोकतान्त्रिक समाजवा



पर्यटन

विदेशी पर्यटक आवागमनको संख्या घट्दै

विदेशी पर्यटक आवागमनको संख्या घट्दै

काठमाडौँ। पछिल्लो केहि महिनायता विदेशी पर्यटक आवागमनको संख्या घट्दै गएको छ। गत अप्रिल महिनाको तुलनामा मे र जुन महिनामा विदेशी पर्यटक आवागमनको संख्या घटेको हो। अध्यागमन विभागको तथ्यांक अनुसार गत अप्रिल महिनामा ५८ हजार ३४८ जना पर्यटक भित्रिएका थिए।

जीवनशैली

‘परीक्षण गरे मात्रै पत्ता लाग्छ जलविन्दु’

‘परीक्षण गरे मात्रै पत्ता लाग्छ जलविन्दु’

चितवन । समय–समयमा आँखा परीक्षण गरेर समयमै जलविन्दु पत्ता लागेमा दृष्टि गुम्नबाट बचाउन सकिने चिकित्सकहरूले बताएका छन् । उनीहरूले जलविन्दुको लक्षण नदेखिने भन्दै अन्तिम समयमा उपचार गर्न कठिन हुने बताएका हुन् ।

विचित्र विश्व

पाकिस्तानका एक मन्त्रीको गम्भीर आरोपः ड्रग्स एडिक्ट हुन् इमरान खान, कोकिनबिना २ घण्टा पनि बस्न सक्दैनन्

पाकिस्तानका एक मन्त्रीको गम्भीर आरोपः ड्रग्स एडिक्ट हुन् इमरान खान, कोकिनबिना २ घण्टा पनि बस्न सक्दैनन्

एजेन्सी । पाकिस्तानका पूर्वप्रधानमन्त्री इमरान खानमाथि एक जना मन्त्रीले गम्भीर आरोप लगाएका छन् । प्रधानमन्त्री पदबाट राजिनामा दिएपछि उनीमाथि धेरै आरोप लागेका छन् । पाकिस्तानको पञ्जाब प्रान्तका गृहमन्त्री अता तराडले पूर्व प्रधानमन्त्री इमरान खानमाथि निकै गम्भीर आरोप लगाएका हुन् । उनले इमरान खानलाई सुरुदेखि नै लागूऔषध सेवन गर्ने लत रहेको आरोप लगाएका छन् ।