

अर्न्तवार्ता
युरो संवाद
अष्ट्रेलिया संवाद
कार्टुन अर्काइभ

जनताको आवाज
पहिले कांग्रेस फुट्यो, एमाले फुट्यो, राप्रपा र मधेसवादी दलहरूसँगै अब फुट्ने पालो एकीकृत माओवादीको छ । यी पार्टीहरू किन फुटेका होलान् ?
सर्वेक्षण
अर्काइभ
पुर्नस्थापना : अवैधानिक र अनैतिक
राजकुमार थापा 'क्षितिज’[ ]
जन्मेपछि मर्नुपर्ने सत्यतालाई चुनौति दिने अहिलेसम्म कुनै ज्ञान वा विज्ञान छैन । जीवित प्राकृतिक व्यक्ति, चीज वा वस्तुको मरण अनिवार्य शर्त हो भलै समयावधि फरक-फरक वा लामो-छोटो हुनसक्छ । हिन्दुशास्त्रमा पढिएका केही काल्पनिक कथाहरुमा उहिले भगवान् वा ईश्वरका पालामा काटिएका वा मारिएकाहरुलाई कसैकोमा बोकाको, कसैकोमा हात्तीको टाउको जोडिदिएर जीवित बनाइएको वा पुनर्जीवन दिइएको उल्लेख छ भने दुई हजार वर्षभन्दा पहिले जिसस क्राइस्ट (जसलाई जीवित परमेश्वर, येशु ख्रीस्ट समेत भनिन्छ) गाडिएको चिहानबाट तीन दिनपछि बौरी उठेको कुरा बाइबलमा लेखिएको छ । यस्ता कथा र अपवादबाहेक अन्यथा मरेकाहरु सधैंका लागि अलप नै भएका छन्, यी भए प्राकृतिक जीवात्माका कुरा । यसैगरी कानुनद्वारा संस्थापित संगठन वा संस्थाहरुले पनि प्राकृतिक व्यक्तिसरह कानुनी अधिकारहरुको उपभोग गर्न पाउने वैधानिक व्यवस्था हुन्छ वा छ । यसर्थ कानुनद्वारा जन्माइएको कानुनी व्यक्ति पनि अवश्यंभावी मरणशील हुन्छ, कानुकै माध्यमबाट । यसको सास जानु वा मुटु नचल्नु भनेको स्थापित गर्ने वैधानिक व्यवस्था खारेज हुनु हो र आज यहाँ चर्चा गर्न खोजिएको विषय पनि प्राकृतिक व्यक्तिहरुको बल र अभिमतमा कानुनी प्रावधानद्वारा जन्मिएको संविधानसभाको मरण र पुनर्जन्म वा पुनस्र्थापनाका सन्दर्भमा हो ।
आधा शताब्दीभन्दा लामो सङ्घर्ष, त्याग, बलिदान र नेपाली जनताको उत्कट चाहना बमोजिम संविधानसभाको जन्म हुँदा सिङ्गो देश विजय उत्सवमा रमाएको थियो । जनताको आँखामा नयाँ विश्वास, आशा र भरोसाको सुन्दर सपना सजिएको थियो । हर्षोल्लास र जीतको भाव थियो तर जुन दिन यो संविधानसभाले मृत्युवरण गर्यो वा मर्यो, त्यो दिन कुनै पनि नेपाली जनताको आँखामा आँसु देखिएन । फगत संविधानसभालाई 'दुहुनो गाई' बनाएर आˆनो स्वार्थ सिद्ध गर्दै आएका केही मानिस गोहीको आँसु चुहाउने बाहेक । मृत्यु आफैँमा अपि्रय, दुःखद् र पीडादायी हुन्छ तर आˆनै उत्कर्षको, बलिदानको, सपनाको र सिङ्गो भविष्यको असामान्य मृत्युमा पनि मानिसहरुले किन शोक मनाएनन् । बरु श्रद्धाको एक थुङ्गा फूल चढाउने ठाउँमा घृणाको थूक थुके ।
राजनीतिलाई धूर्त पण्डित्याईंद्वारा गरिखाने भाँडो बनाउने केही नेता भनाउदाहरु, बौद्धिक दिवालियापनले टाट उल्टिसकेका केही स्वघोषित बुद्धिजीवीहरु अहिले फेरि त्यही मरेको, मारिएको वा मर्न बाध्य तुल्याइएको संविधानसभाको पुनस्र्थापना वा पुनर्जन्मका लागि लाजै पचाएर कोलाहाल गरिरहेका छन् । यो किन, कसरी र कसका कारणले मर्यो भन्ने कुराको सत्यतथ्य जान्ने आम जनता र अधिकांश सभासदहरुको अधिकार हो कि होइन वा छ कि छैन ? यी कारणहरुको निराकरण नभई पुनस्र्थापनाको माग गर्नु कत्तिसम्मको नकचरोपन हो । तर्क -कुतर्क ?) गर्नेहरुले २०६३ सालमा प्रतिनिधिसभा -संसद्) को पुनस्र्थापनालाई उदाहरण दिने गरेका छन् । संसद्को पुनस्र्थापनाको समय, सन्दर्भ र वैधानिकता र अहिलेको संविधानसभाको पुनस्र्थापनाको मागसँग युक्तिसङ्गत छ कि छैन भन्ने पक्ष सबैभन्दा विचारणीय छ । तत्कालिन संसद्को कार्यावधि बाँकी हुँदै अकालमा विघटित भएको थियो तर संविधानसभाले अवधि सकिएपछि पनि आˆनो आयु आफैँ दुई वर्ष थप्यो । तत्कालीन संसद् निरङ्कुश राजतन्त्रको विरुद्ध जनशक्तिको विराट प्रदर्शन र बलिदानबाट स्थापित भएको हो । तत्कालीन संसद् राजनैतिक कारणबाट सरकारले विघटन गरेको हो भने यो संविधानसभाको अवशान भने सर्वोच्च अदालतको फैसलाको कारणले हो त्यसकारण पुनस्र्थापनाको वैधानिकताको माग कानूनी रुपमा समेत फितलो र असंवैधानिक देखिन्छ ।
अन्यथा अर्थमा नलिने र नबुुझ्ने हो भने यो संविधानसभाको मृत्युमा दुःखी हुनु पर्ने कुनै कारण छैन । किनकि देशलाई विखण्डनमा लैजाने, जातीय र साम्प्रदायिक दङ्गा फैलाउने, सिन्को नभाँची अरबौं रकम कुम्ल्याउने, हिंसा, प्रतिहिंसा र बदलाको भावना अभिप्रेरित गर्ने, विदेशी स्वार्थलाई बढावा दिने संविधानसभारुपि 'सेतो हात्ती' मर्दा नेपाली जनता कोही पनि नरुनु वा शोकमग्न नहुनुले जनताको अन्तरमनको वास्तविक सत्य उद्घाटन गरेको छ । संविधानसभा विघटन भयो भने आकासै खस्छ, पातलै भासिन्छ, देशै मासिन्छ भनेर 'गोयबल्स' अफवहा फैलाउनेहरुलाई पनि चेतना भएको हुनुपर्छ, यो सभाको विघटनपछि जनतामा एक किसिमको आनन्दानुभूति र शान्ति पो भयो । यसबाट पनि प्रमाणित हुन्छ कि, यो संविधानसभा जनताका लागि कति बोझिलो र नालायक भैसकेको रहेछ । चार वर्षसम्म अरबौं रुपियाँ सिध्याएर एक अक्षर नलेखी मरेको व्यक्ति -कानूनी) फेरि ब्युँताउने प्रस्ताव अनैतिकताको पराकाष्टा हो । कुनै पनि कुराको सीमा हुन्छ, केका लागि ब्युँताउने ? फेरि खानको लागि ? नेपाली-नेपालीबीच लडाईं लगाउन हो कि Û लेण्डुप दोर्जे जन्माउन हो ? उद्देश्य स्पष्ट हुनु पर्यो । जनताको अभिमत कुनै रुद्री चण्डी पाठ गर्दै पञ्चामृत खाएर पाप पखाल्ने कर्म होइन । जनादेश त निश्चित अवधि र लक्ष्य प्राप्तिका लागि हुन्छ ।
अन्त्यमा, नेपालको राजनैतिक परिवेशको सटिक प्रतिविम्वको रुपमा सामाजिक अभियन्ता वरिष्ठ सञ्चारकर्मी रवीन्द्र मिश्रले केही दिनअघि आˆनो फेसबुक वालमा कवि बुद्धिसागरको कविताका केही उद्धरणहरु यसरी उल्लेख गर्नुभएको थियोः
"झण्डा बोकेर आउँछौ तिमीहरु
रातो सपना माग्छौ,
भाषण बोकेर आउँछौ तिमीहरु
हाम्रो बाँकी आवाज पनि माग्छौ,
फेरि क्रान्ति बोकेर आउँछौ तिमीहरु
हाम्रो थोपा-थोपा रगत माग्छौ
. . . . . हाम्रै राज्य , हाम्रै चिहान, हाम्रै फूल
हाम्रै आँसु-
कहाँबाट आयौ
को हौ तिमीहरु ?
अब सबै हिसाब-किताब हुन्छ ।
वास्तवमा जनताको साठ्ठी वर्षभन्दा लामो सङ्घर्ष र बलिदानको पाई-पाई हिसाब अब माग्ने बेला आइसकेको छ ।
लण्डन
आधा शताब्दीभन्दा लामो सङ्घर्ष, त्याग, बलिदान र नेपाली जनताको उत्कट चाहना बमोजिम संविधानसभाको जन्म हुँदा सिङ्गो देश विजय उत्सवमा रमाएको थियो । जनताको आँखामा नयाँ विश्वास, आशा र भरोसाको सुन्दर सपना सजिएको थियो । हर्षोल्लास र जीतको भाव थियो तर जुन दिन यो संविधानसभाले मृत्युवरण गर्यो वा मर्यो, त्यो दिन कुनै पनि नेपाली जनताको आँखामा आँसु देखिएन । फगत संविधानसभालाई 'दुहुनो गाई' बनाएर आˆनो स्वार्थ सिद्ध गर्दै आएका केही मानिस गोहीको आँसु चुहाउने बाहेक । मृत्यु आफैँमा अपि्रय, दुःखद् र पीडादायी हुन्छ तर आˆनै उत्कर्षको, बलिदानको, सपनाको र सिङ्गो भविष्यको असामान्य मृत्युमा पनि मानिसहरुले किन शोक मनाएनन् । बरु श्रद्धाको एक थुङ्गा फूल चढाउने ठाउँमा घृणाको थूक थुके ।
राजनीतिलाई धूर्त पण्डित्याईंद्वारा गरिखाने भाँडो बनाउने केही नेता भनाउदाहरु, बौद्धिक दिवालियापनले टाट उल्टिसकेका केही स्वघोषित बुद्धिजीवीहरु अहिले फेरि त्यही मरेको, मारिएको वा मर्न बाध्य तुल्याइएको संविधानसभाको पुनस्र्थापना वा पुनर्जन्मका लागि लाजै पचाएर कोलाहाल गरिरहेका छन् । यो किन, कसरी र कसका कारणले मर्यो भन्ने कुराको सत्यतथ्य जान्ने आम जनता र अधिकांश सभासदहरुको अधिकार हो कि होइन वा छ कि छैन ? यी कारणहरुको निराकरण नभई पुनस्र्थापनाको माग गर्नु कत्तिसम्मको नकचरोपन हो । तर्क -कुतर्क ?) गर्नेहरुले २०६३ सालमा प्रतिनिधिसभा -संसद्) को पुनस्र्थापनालाई उदाहरण दिने गरेका छन् । संसद्को पुनस्र्थापनाको समय, सन्दर्भ र वैधानिकता र अहिलेको संविधानसभाको पुनस्र्थापनाको मागसँग युक्तिसङ्गत छ कि छैन भन्ने पक्ष सबैभन्दा विचारणीय छ । तत्कालिन संसद्को कार्यावधि बाँकी हुँदै अकालमा विघटित भएको थियो तर संविधानसभाले अवधि सकिएपछि पनि आˆनो आयु आफैँ दुई वर्ष थप्यो । तत्कालीन संसद् निरङ्कुश राजतन्त्रको विरुद्ध जनशक्तिको विराट प्रदर्शन र बलिदानबाट स्थापित भएको हो । तत्कालीन संसद् राजनैतिक कारणबाट सरकारले विघटन गरेको हो भने यो संविधानसभाको अवशान भने सर्वोच्च अदालतको फैसलाको कारणले हो त्यसकारण पुनस्र्थापनाको वैधानिकताको माग कानूनी रुपमा समेत फितलो र असंवैधानिक देखिन्छ ।
अन्यथा अर्थमा नलिने र नबुुझ्ने हो भने यो संविधानसभाको मृत्युमा दुःखी हुनु पर्ने कुनै कारण छैन । किनकि देशलाई विखण्डनमा लैजाने, जातीय र साम्प्रदायिक दङ्गा फैलाउने, सिन्को नभाँची अरबौं रकम कुम्ल्याउने, हिंसा, प्रतिहिंसा र बदलाको भावना अभिप्रेरित गर्ने, विदेशी स्वार्थलाई बढावा दिने संविधानसभारुपि 'सेतो हात्ती' मर्दा नेपाली जनता कोही पनि नरुनु वा शोकमग्न नहुनुले जनताको अन्तरमनको वास्तविक सत्य उद्घाटन गरेको छ । संविधानसभा विघटन भयो भने आकासै खस्छ, पातलै भासिन्छ, देशै मासिन्छ भनेर 'गोयबल्स' अफवहा फैलाउनेहरुलाई पनि चेतना भएको हुनुपर्छ, यो सभाको विघटनपछि जनतामा एक किसिमको आनन्दानुभूति र शान्ति पो भयो । यसबाट पनि प्रमाणित हुन्छ कि, यो संविधानसभा जनताका लागि कति बोझिलो र नालायक भैसकेको रहेछ । चार वर्षसम्म अरबौं रुपियाँ सिध्याएर एक अक्षर नलेखी मरेको व्यक्ति -कानूनी) फेरि ब्युँताउने प्रस्ताव अनैतिकताको पराकाष्टा हो । कुनै पनि कुराको सीमा हुन्छ, केका लागि ब्युँताउने ? फेरि खानको लागि ? नेपाली-नेपालीबीच लडाईं लगाउन हो कि Û लेण्डुप दोर्जे जन्माउन हो ? उद्देश्य स्पष्ट हुनु पर्यो । जनताको अभिमत कुनै रुद्री चण्डी पाठ गर्दै पञ्चामृत खाएर पाप पखाल्ने कर्म होइन । जनादेश त निश्चित अवधि र लक्ष्य प्राप्तिका लागि हुन्छ ।
अन्त्यमा, नेपालको राजनैतिक परिवेशको सटिक प्रतिविम्वको रुपमा सामाजिक अभियन्ता वरिष्ठ सञ्चारकर्मी रवीन्द्र मिश्रले केही दिनअघि आˆनो फेसबुक वालमा कवि बुद्धिसागरको कविताका केही उद्धरणहरु यसरी उल्लेख गर्नुभएको थियोः
"झण्डा बोकेर आउँछौ तिमीहरु
रातो सपना माग्छौ,
भाषण बोकेर आउँछौ तिमीहरु
हाम्रो बाँकी आवाज पनि माग्छौ,
फेरि क्रान्ति बोकेर आउँछौ तिमीहरु
हाम्रो थोपा-थोपा रगत माग्छौ
. . . . . हाम्रै राज्य , हाम्रै चिहान, हाम्रै फूल
हाम्रै आँसु-
कहाँबाट आयौ
को हौ तिमीहरु ?
अब सबै हिसाब-किताब हुन्छ ।
वास्तवमा जनताको साठ्ठी वर्षभन्दा लामो सङ्घर्ष र बलिदानको पाई-पाई हिसाब अब माग्ने बेला आइसकेको छ ।
लण्डन
Views : 318 | Last Updated : 2012-06-27 11:00:49
No comments so far
Other Literature/Article
सिनेमा हेर्दा भावुक दृश्यहरुमा आँखा रसाएको थियो धेरै पटक । त्यो पनि दृश्य र प्रसङ्ग परिवर्तन भएपछि खस्नै लागेका आँशु भए पनि थामिने गर्दथ्यो । अर्थात् प्रत्यक्ष रुपमा पात्रहरुले वास्तविक जस्तै भएर अभिनय गरेका कयौँ सिनेमाका अ
साउनको ३ गते मैले घर छाडेँ । २०५३ साल थियो त्यो । एसएलसी त्यही सालको चैतमा दिनुपर्ने थियो । बाउआमाको कचकच एक कानले सुन्दै अर्को कानबाट फुस्स हावामा उडाइदिएँ । जीवनमा पहिलोपटक दुई साताको लागि घर छाड्दै थिएँ म । मनमा घर छाड्नुपर्द
अस्पतालबाट बाहिरिदै गरेकी तृष्णा आज पखेटा फिँजाएर उड्न चाहन्छे । हुन पनि उसले आफूखुसी नउडेको ६ महिना भइसकेको थियो ।
बेलायती लेखिका इ एल जेम्सको 'फिफ्टी सेड्स अफ ग्रे'ले छोटो अवधिमा नै धेरै किताब बिक्ने कीर्तिमान बनाएको छ । यसअघि जे के रोलिङको 'हृयारी पोर्टर' शृङ्खलाले यो कीर्तिमान बनाएको थियो ।
जिवन शैली
करिब तीन वर्षअघि टेकबहादुर खपाङ्गीलाई आफूले वर्षौँअघि पढेको विद्यालयबाट चिठी आयो- नयाँ विद्यालय बनाउन चन्दा संकलन गरिदिनुपर्यो । परदेशमा बस्ने नेपालीहरुलाई गाउँघरबाट आउने आमपत्रभन्दा नौलो थिएन यो ।Read more....
गन्तब्य नेपाल
काठमाडौँबाट झन्डै १७ किलोमिटरको दूरीमा रहेको यही स्थानको पानीबाट चन्द्रशमशेरले आफ्नो बेलायRead more....
सन्देशहरु
बिज्ञापन
आगामी कार्यक्रमहरु


EDT 8:53
13:53
18:38
SYD 22:53



